Fetal Neurosonography: One Day Focus 2024 | آموزش تخصصی سونوگرافی مغز جنین

معرفی دوره

دوره Fetal Neurosonography: One Day Focus 2024 یک آموزش تخصصی و پیشرفته در زمینه سونوگرافی مغز و سیستم عصبی مرکزی جنین است که با هدف بهبود مهارت پزشکان در ارزیابی ساختارهای طبیعی مغز و تشخیص ناهنجاری‌های پیچیده CNS برگزار شده است.

این برنامه چهارمین دوره Fetal Neurosonography بوده و در تاریخ ۲۳ مارس ۲۰۲۴ به‌صورت آنلاین برگزار شده است. محتوای آن شامل حدود ۷ ساعت آموزش تخصصی به زبان انگلیسی است و مباحثی مانند تکامل قشر مغز، نماهای استاندارد نوروسونوگرافی، ناهنجاری‌های کورتیکال، عفونت‌های جنینی، ژنتیک، MRI جنین و درمان پیش از تولد اسپینا بیفیدا را پوشش می‌دهد. این دوره مورد تأیید ISUOG بوده است.

تمرکز اصلی دوره بر ایجاد یک رویکرد منظم برای بررسی مغز جنین است؛ به‌گونه‌ای که پزشک بتواند از ارزیابی اولیه در نماهای استاندارد به سمت بررسی هدفمند و تشخیص تغییرات ظریف آناتومیک حرکت کند.

این مجموعه برای پزشکانی طراحی شده است که با اصول پایه سونوگرافی آشنایی دارند و قصد دارند مهارت خود را در بررسی پیشرفته مغز و سیستم عصبی جنین افزایش دهند.

معرفی اساتید

کمیته علمی و مدرسین این دوره از متخصصان بین‌المللی طب مادر و جنین، تصویربرداری مغز جنین، MRI، ژنتیک و جراحی جنین تشکیل شده است.

از اساتید و سخنرانان دوره می‌توان به افراد زیر اشاره کرد:

• Prof. Rabih Chaoui
• Prof. Ritsuko K. Pooh
• Prof. Gregor Kasprian
• Prof. Bernard Benoit
• Prof. Katrin Karl
• Dr. Karina Krajden Haratz
• Dr. Roee Birnbaum
• Prof. Guillermo Azumendi
• Prof. Liesbeth De Catte
• Dr. Katarzyna Biskupski Samaha

آموزش‌ها با استفاده از تصاویر واقعی، بررسی مرحله‌به‌مرحله نماهای مغزی، تحلیل ناهنجاری‌ها و مقایسه یافته‌های سونوگرافی با MRI و اطلاعات ژنتیکی ارائه شده‌اند.

مباحث آموزشی

مهم‌ترین موضوعات دوره عبارت‌اند از:

• تکامل قشر مغز جنین
• آناتومی طبیعی مغز در سونوگرافی
• ناهنجاری‌های تکامل قشری
• بررسی مغز جنین در سه‌ماهه اول
• یافته‌های طبیعی و غیرطبیعی در مراحل مختلف بارداری
• نکات سونوگرافیک تشخیص ناهنجاری‌های پیچیده
• تغییرات مغز جنین در عفونت‌های داخل رحمی
• نماهای محوری مغز جنین
• نماهای ساژیتال در هفته‌های ۱۴ تا ۱۸
• نماهای ساژیتال در هفته‌های ۱۸ تا ۴۰
• نوروسونوگرافی در عصر تشخیص‌های پیشرفته ژنتیکی
• Fetal MR Phenotyping
• ضایعات ایسکمیک مغز جنین
• درمان پیش از تولد اسپینا بیفیدای باز
• بررسی کیس‌ها و بحث‌های تخصصی

این مباحث بخش مهمی از مهارت‌های مورد نیاز برای انجام دقیق اسکن آنومالی و ارزیابی بارداری‌های پرخطر را پوشش می‌دهند.

تکامل مغز و قشر جنین

درک مراحل تکامل مغز برای تشخیص صحیح ناهنجاری‌های سیستم عصبی مرکزی ضروری است. ظاهر مغز در سونوگرافی با افزایش سن بارداری تغییر می‌کند و ساختارهایی که در یک مرحله طبیعی به نظر می‌رسند ممکن است در هفته‌های بعد شکل متفاوتی پیدا کنند.

در این دوره، روند تکامل قشر مغز از دیدگاه آناتومی، سونوگرافی و MRI بررسی می‌شود. پزشک با الگوی طبیعی ایجاد شیارها، تغییرات سطح مغز و یافته‌هایی آشنا می‌شود که می‌توانند نشان‌دهنده اختلال در تکامل کورتیکال باشند.

این شناخت به افتراق تأخیر طبیعی تکامل از Malformations of Cortical Development کمک می‌کند و احتمال تفسیر اشتباه تصاویر را کاهش می‌دهد.

نماهای محوری و ساژیتال مغز

یک ارزیابی کامل مغز جنین نباید تنها به نماهای محوری روتین محدود شود. در نوروسونوگرافی هدفمند، نماهای ساژیتال و کرونال نیز برای بررسی ساختارهای خط میانی، جسم پینه‌ای، ورمیس، ساقه مغز و سایر قسمت‌های CNS اهمیت دارند.

در این دوره، لندمارک‌های اصلی نمای محوری و نحوه دستیابی به نماهای ساژیتال در سنین مختلف بارداری آموزش داده می‌شود.

مباحث این بخش شامل موارد زیر است:

• شناسایی ساختارهای مهم در Axial Plane
• ارزیابی خط میانی مغز
• بررسی Corpus Callosum
• مشاهده ورمیس و حفره خلفی
• انتخاب زاویه مناسب پروب
• تفاوت نماها در مراحل مختلف بارداری
• پیشگیری از خطاهای ناشی از برش نامناسب
• تشخیص یافته‌هایی که به بررسی هدفمند نیاز دارند

دوره سونوگرافی سه‌ماهه اول می‌تواند برای تکمیل مهارت ارزیابی زودهنگام مغز و آناتومی جنین در کنار این مجموعه مطالعه شود.

ناهنجاری‌های تکامل قشری

Malformations of Cortical Development گروهی از ناهنجاری‌ها هستند که بر شکل‌گیری، مهاجرت یا سازمان‌دهی سلول‌های عصبی تأثیر می‌گذارند.

تشخیص این اختلالات ممکن است در سونوگرافی روتین دشوار باشد؛ زیرا بعضی یافته‌ها بسیار ظریف‌اند یا در مراحل دیرتر بارداری ظاهر می‌شوند. پزشک باید به نشانه‌هایی مانند الگوی غیرطبیعی شیارها، تغییر شکل بطن‌ها، اختلال در تقارن مغز و ناهنجاری ساختارهای خط میانی توجه کند.

در دوره، سرنخ‌های تصویربرداری و مواردی که نیازمند MRI یا بررسی ژنتیکی تکمیلی هستند، مورد بحث قرار می‌گیرند.

تغییرات مغز در عفونت‌های جنینی

برخی عفونت‌های دوران بارداری می‌توانند تکامل مغز جنین را تحت تأثیر قرار دهند. شدت و نوع یافته‌ها به عامل عفونی، زمان ابتلا و پاسخ جنین وابسته است.

یافته‌های احتمالی ممکن است شامل موارد زیر باشند:

• Ventriculomegaly
• کلسیفیکاسیون‌های داخل جمجمه
• Microcephaly
• ناهنجاری‌های قشری
• آسیب ماده سفید
• خونریزی یا ضایعات ایسکمیک
• اختلال رشد مغز
• تغییرات حفره خلفی

دوره بر این موضوع تأکید دارد که یافته‌های سونوگرافی باید همراه با تاریخچه بالینی، آزمایش‌های مادر، بررسی‌های ژنتیکی و در موارد لازم MRI تفسیر شوند.

برای مرور گسترده‌تر تصویربرداری بارداری و ناهنجاری‌های مختلف جنین، دوره سونوگرافی زنان می‌تواند مکمل مناسبی باشد.

نقش MRI در نوروسونوگرافی جنین

سونوگرافی ابزار اصلی بررسی مغز جنین است، اما MRI می‌تواند در برخی پرونده‌ها اطلاعات تکمیلی ارائه دهد.

Fetal MRI ممکن است در شرایط زیر کاربرد داشته باشد:

• محدودیت کیفیت تصاویر سونوگرافی
• شک به ناهنجاری تکامل قشر
• بررسی دقیق‌تر ماده سفید
• ارزیابی حفره خلفی
• تشخیص ضایعات ایسکمیک یا خونریزی
• بررسی وسعت آسیب ناشی از عفونت
• ارزیابی ناهنجاری‌های پیچیده یا چندگانه
• کمک به پیش‌آگهی و مشاوره والدین

در بخش Fetal MR Phenotyping، ارتباط میان الگوی تصویربرداری، فنوتیپ جنین و احتمال اختلالات ژنتیکی بررسی می‌شود.

نوروسونوگرافی و تشخیص ژنتیکی

پیشرفت روش‌هایی مانند Chromosomal Microarray و Next-Generation Sequencing باعث شده است ارزیابی ناهنجاری‌های مغز تنها به تشخیص تصویری محدود نباشد.

در دوره بررسی می‌شود که چه یافته‌هایی می‌توانند احتمال یک اختلال ژنتیکی را افزایش دهند و در چه شرایطی ارجاع برای مشاوره یا آزمایش‌های تکمیلی اهمیت دارد.

ترکیب اطلاعات سونوگرافی، MRI و ژنتیک می‌تواند به موارد زیر کمک کند:

• تشخیص دقیق‌تر بیماری
• شناسایی ناهنجاری‌های همراه
• تخمین بهتر پیش‌آگهی
• برنامه‌ریزی ادامه بارداری
• انتخاب محل مناسب زایمان
• برنامه‌ریزی مراقبت‌های پس از تولد
• ارائه مشاوره روشن‌تر به والدین

درمان پیش از تولد اسپینا بیفیدا

یکی از موضوعات تخصصی دوره، درمان Prenatal Open Spina Bifida است. تشخیص دقیق محل و شدت ضایعه، بررسی ساختارهای مغزی و ارزیابی سایر ناهنجاری‌ها برای انتخاب بیمار اهمیت دارند.

در این بخش، اصول ارزیابی پیش از مداخله، یافته‌های تصویربرداری مرتبط و نقش تیم چندتخصصی در تصمیم‌گیری درمانی مطرح می‌شود.

نوروسونوگرافی دقیق به پزشک کمک می‌کند شدت تغییرات داخل جمجمه و ستون فقرات را بررسی کرده و اطلاعات لازم برای ارجاع بیمار به مرکز تخصصی را فراهم کند.

این دوره مناسب چه کسانی است؟

این مجموعه برای گروه‌های زیر مناسب است:

• متخصصان زنان و زایمان
• فلوشیپ‌های طب مادر و جنین
• پریناتولوژیست‌ها
• رادیولوژیست‌ها
• سونولوژیست‌ها
• متخصصان تصویربرداری جنین
• متخصصان ژنتیک پیش از تولد
• متخصصان مغز و اعصاب کودکان
• رزیدنت‌های زنان و رادیولوژی
• پزشکان مراکز غربالگری جنین
• کارشناسان باتجربه سونوگرافی

برنامه رسمی دوره نیز متخصصان زنان، پزشکان طب جنین، سونولوژیست‌ها، رادیولوژیست‌ها و متخصصان ژنتیک پیش از تولد را به‌عنوان مخاطبان اصلی معرفی کرده است.

مزایای دوره

مهم‌ترین مزایای این مجموعه عبارت‌اند از:

• آموزش تخصصی نوروسونوگرافی جنین
• ارائه توسط اساتید بین‌المللی
• بررسی مغز در سنین مختلف بارداری
• آموزش نماهای محوری و ساژیتال
• پوشش ناهنجاری‌های قشری
• بررسی عفونت‌های مؤثر بر مغز جنین
• تلفیق سونوگرافی، MRI و ژنتیک
• مرور ضایعات ایسکمیک مغزی
• بررسی درمان پیش از تولد اسپینا بیفیدا
• آموزش مبتنی بر کیس‌های بالینی
• کمک به تشخیص تغییرات ظریف CNS
• تقویت مهارت تشخیص افتراقی
• مناسب برای به‌روزرسانی دانش تخصصی
• حدود ۷ ساعت محتوای انگلیسی‌زبان

مشخصات رسمی برنامه شامل برگزاری آنلاین، ۷ ساعت پخش آموزشی، زبان انگلیسی و دسترسی ۳۱روزه به ویدئوهای ضبط‌شده بوده است.

جمع‌بندی

Fetal Neurosonography: One Day Focus 2024 یک دوره پیشرفته برای پزشکانی است که قصد دارند ارزیابی مغز و سیستم عصبی مرکزی جنین را به‌صورت منظم‌تر و دقیق‌تر انجام دهند.

پوشش تکامل قشر مغز، نماهای محوری و ساژیتال، ناهنجاری‌های پیچیده، عفونت‌های جنینی، MRI، ژنتیک و درمان اسپینا بیفیدا، این مجموعه را به منبعی کاربردی برای متخصصان تصویربرداری و طب مادر و جنین تبدیل کرده است.

برای دستیابی به یک مسیر آموزشی گسترده‌تر در زمینه تصویربرداری بارداری، داپلر و ارزیابی کامل آناتومی جنین، پکیج OBGYN نیز می‌تواند در کنار این دوره بررسی شود. سایر آموزش‌های تخصصی از طریق فروشگاه سیمابان در دسترس هستند.